Türkiye'nin maden ihracatı, 2026 yılının ilk beş ayında önemli bir artış kaydederek 2,7 milyar doları aştı. Geçen yılın aynı döneminde 2,37 milyar dolar seviyesinde gerçekleşen ihracat, bu yıl yüzde 15,5 artışla 2 milyar 742 milyon dolara ulaştı. İstanbul Maden İhracatçıları Birliği (İMİB) Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Kazım Büyükgüçlü, söz konusu artışın ağırlıklı olarak metalik cevherler ve endüstriyel minerallerden kaynaklandığını belirtirken, doğal taş sektöründe yaşanan daralmaya karşı alınması gereken önlemlere dikkat çekti.
İMİB verilerine göre alt ürün grupları incelendiğinde en güçlü artış metalik cevherler ihracatında görüldü. 2025 yılının Ocak-Mayıs döneminde 902 milyon dolar seviyesinde olan metalik cevher ihracatı, 2026'nın aynı döneminde yüzde 26,5 artarak 1 milyar 141 milyon dolara yükseldi. Endüstriyel mineraller ihracatı da yüzde 13,5'lik artış göstererek 472 milyon dolardan 536 milyon dolara çıktı.
Buna karşılık doğal taş ihracatında sınırlı bir gerileme yaşandı. Geçen yılın ilk beş ayında 772 milyon dolar olan doğal taş ihracatı, bu yıl aynı dönemde yüzde 2 düşüşle 756 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Çin ilk sıradaki yerini güçlendirdi
Türkiye'nin en fazla maden ihracatı gerçekleştirdiği ülke, 801 milyon dolarlık ihracat hacmiyle Çin oldu. Geçen yılın aynı döneminde Çin'e yapılan ihracat 556 milyon dolar seviyesindeyken, bu yıl yüzde 44'lük dikkat çekici bir artış kaydedildi.
İkinci sırada bulunan ABD'ye yapılan maden ihracatı ise sınırlı bir düşüş gösterdi. Geçen yıl 220 milyon dolar olan ihracat, bu yıl yüzde 0,7 azalarak 218 milyon dolara geriledi.
Bulgaristan ise ihracat artışının en belirgin yaşandığı pazarlardan biri oldu. Geçen yılın ilk beş ayında 172 milyon dolar olan ihracat, bu yıl yüzde 23,6 artışla 213 milyon dolara ulaştı. İspanya'ya yapılan ihracat da yüzde 8,3 yükselerek 132 milyon dolardan 143 milyon dolara çıktı. İlk beş ülke arasında yer alan İtalya'ya ihracat ise yüzde 5,4 azalışla 106 milyon dolardan 100 milyon dolara geriledi.
Büyükgüçlü: Artışın lokomotifi metal madenler ve endüstriyel mineraller oldu
İMİB Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Kazım Büyükgüçlü, ihracat rakamlarını değerlendirirken genel maden ihracatındaki yükselişin sektör ve ülke ekonomisi açısından olumlu bir gelişme olduğunu ifade etti.
Artışın ürün grupları bazında incelendiğinde en önemli katkının metal madenleri ile endüstriyel minerallerden geldiğini belirten Büyükgüçlü, bu gelişmenin iki temel nedene dayandığını söyledi. Bunlardan ilkinin yurt içindeki metal madenciliği üretiminin artması, ikincisinin ise küresel pazarlarda metal maden talebindeki yükseliş olduğunu belirten Büyükgüçlü, arz ve talebin birbirini destekleyen bir büyüme sürecine girdiğini dile getirdi.
Doğal taş sektöründe yaşanan yüzde 2'lik gerilemeye de değinen Büyükgüçlü, bunun arkasında birden fazla etken bulunduğunu ifade etti. Doğal taş yerine kullanılabilen porselen, seramik ve kuvars bazlı ürünlerin pazardan giderek daha fazla pay almasının sektör üzerinde baskı oluşturduğunu söyleyen Büyükgüçlü, artan üretim maliyetleri nedeniyle sürdürülebilirliğini yitiren mermer ocaklarının faaliyetlerini sonlandırmaya başladığını belirtti. Ayrıca yeni doğal taş ruhsatlarının izin süreçlerinde yaşanan bürokratik gecikmelerin de yeni ürünlerin pazara zamanında sunulmasını engellediğini vurguladı.
İMİB olarak bir taraftan metal madenciliğindeki yükseliş ivmesini korumaya, diğer taraftan ise doğal taş sektörünün kronik sorunlarına kalıcı çözümler üretmeye yönelik çalışmalarını sürdürdüklerini belirten Büyükgüçlü, sektörün gelişimi için ilgili tüm platformlarda girişimlerine devam edeceklerini sözlerine ekledi.
