Güneydoğu Anadolu Bölgesi, 2025 yılında yaşanan kuraklık ve don olaylarının üretim üzerindeki olumsuz etkilerine rağmen kuru meyve ve mamulleri ihracatındaki güçlü performansını sürdürdü. Bölge, 2026 yılının ilk altı ayında gerçekleştirdiği 121 milyon 418 bin dolarlık ihracatla dikkat çekerken, sektör temsilcileri gözünü özellikle Antep fıstığında rekor seviyede verim beklenen yeni hasat sezonuna çevirdi.
Bölge ekonomisinin lokomotif sektörlerinden biri olan kuru meyve ve mamulleri, iklim koşullarının yarattığı zorluklara rağmen uluslararası pazarlardaki konumunu korumayı başardı. Güneydoğu Anadolu İhracatçı Birlikleri (GAİB) verilerine göre, bölgedeki ihracatçılar yılın ilk altı ayında 85 ülke ve serbest bölgeye toplam 12 bin 769 ton ürün göndererek Türkiye ekonomisine 121 milyon 418 bin dolarlık döviz kazandırdı.
İhracatın Lideri Antep Fıstığı
Ürün bazında değerlendirildiğinde, ihracatın en büyük payını yine "yeşil altın" olarak adlandırılan Antep fıstığı aldı. İlk altı ayda Antep fıstığı ihracatından 48 milyon 648 bin dolar gelir elde edilirken, onu 34 milyon 516 bin dolarla kuru kayısı ve 13 milyon 992 bin dolarla kuru incir izledi.
Dönemin öne çıkan ürünlerinden biri ise ceviz oldu. Ceviz ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 54,2 artış göstererek 4 milyon 135 bin dolara ulaştı ve en fazla ihraç edilen ürünler arasında beşinci sıraya yükseldi.
Avrupa Pazarı Gücünü Koruyor
Güneydoğu Anadolu'nun kuru meyvelerine en yoğun talep yine Avrupa Birliği ülkelerinden geldi. Ülke grupları bazında değerlendirildiğinde, AB ülkelerine yapılan ihracat 67 milyon 67 bin dolarla ilk sırada yer aldı. Avrupa Birliği'ni 15 milyon 304 bin dolarla Amerika kıtası ülkeleri, 10 milyon 196 bin dolarla ise Türk Cumhuriyetleri takip etti.
Ülke bazında ise Almanya, 23 milyon 77 bin dolarlık ithalatıyla bölgenin en büyük pazarı olmayı sürdürdü. Almanya'nın ardından 19 milyon 44 bin dolarla İtalya ve 8 milyon 606 bin dolarla Amerika Birleşik Devletleri sıralandı.
Murat Bakır: Yeni Sezondan Umutluyuz
Güneydoğu Anadolu Kuru Meyve ve Mamulleri İhracatçıları Birliği Başkanı Murat Bakır, sektörün ilk yarı performansını değerlendirirken 2025 yılında yaşanan kuraklık ve don olaylarının üretim üzerinde ciddi kayıplara neden olduğunu belirtti. Olumsuz hava koşullarının tonaj bazında yaklaşık yüzde 46'lık düşüşe yol açtığını ifade eden Bakır, buna rağmen sektörün ihracattaki gücünü koruduğunu söyledi.
Yeni hasat dönemine ilişkin beklentilerini de paylaşan Bakır, özellikle Antep fıstığında oldukça verimli bir sezon öngördüklerini belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Antep fıstığı ve kuru kayısı, bölge ihracatımızın temel ürünleri arasında yer alıyor. Geçtiğimiz yıl yaşanan kuraklık ve don olayları nedeniyle üretimde ton bazında yaklaşık yüzde 46 oranında gerileme yaşadık. Ancak önümüzdeki hasat döneminde özellikle Antep fıstığında 2027 sezonu için 1 milyon tona yaklaşan bir rekolte bekleniyor. Herhangi bir olumsuzluk yaşanmaması halinde oldukça verimli bir sezon geçireceğimize inanıyoruz. Bu sayede hem yıl sonu ihracat rakamlarımızı hem de 2027 yılı performansımızı yeniden yukarı taşıyacağımızı düşünüyoruz."
