Rekabet Kurumu, fındık alım-satım piyasasında faaliyet gösteren 6 büyük teşebbüs hakkında ciddi rekabet ihlali şüphesiyle soruşturma başlattı. Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, üreticilerin mağdur edilmesine yol açabilecek uygulamaların yakından takip edildiğini belirterek, ihlale karıştığı tespit edilen başka şirketlerin de soruşturmaya dahil edilebileceğini açıkladı.
Fındık sektörüne yönelik denetim ve incelemeler hakkında değerlendirmelerde bulunan Küle, Türkiye'nin dünya fındık üretiminin yaklaşık yüzde 70'ini gerçekleştirdiğini ve sektörün ülke ekonomisi açısından stratejik öneme sahip olduğunu vurguladı.
Özellikle Ordu, Giresun, Trabzon ve Düzce başta olmak üzere Karadeniz Bölgesi'nde yaklaşık 400 bin ailenin geçimini fındık üretiminden sağladığını hatırlatan Küle, üreticilerin emeğinin korunmasının ekonomik olduğu kadar sosyal açıdan da büyük önem taşıdığını ifade etti.
Fındık piyasası mercek altında
Rekabet Kurumu'nun sektörde yalnızca gelen şikayetler doğrultusunda değil, kendi inisiyatifiyle de incelemeler yürüttüğünü belirten Küle, piyasanın tüm aşamalarının yakından takip edildiğini söyledi.
Bu kapsamda daha önce fındık alım piyasasının en büyük alıcılarından Ferrero hakkında 2023-2024 döneminde yürütülen soruşturmayı hatırlatan Küle, şirketin sunduğu taahhütlerin Rekabet Kurulu tarafından kabul edildiğini bildirdi.
Ferrero'nun 2024, 2025 ve 2026 fındık alım sezonlarını kapsayan taahhütlerinin bağlayıcı hale getirildiğini belirten Küle, şirketin bu yükümlülüklere uyup uymadığının sürekli denetlendiğini kaydetti. Taahhütlerin ihlal edilmesi veya dolanılmaya çalışılması halinde ağır idari para cezalarının gündeme gelebileceğini ifade etti.
Daha önce 31 şirkete para cezası uygulandı
Rekabet Kurumu'nun fındık piyasasındaki incelemelerinin yerel alıcıları da kapsadığını belirten Küle, 2024 yılında fındık alım ve satım fiyatlarının anlaşmalı şekilde belirlendiği iddiaları üzerine iki ayrı soruşturma yürütüldüğünü aktardı.
Süreç sonunda Trabzon'da faaliyet gösteren 21, Düzce'de faaliyet gösteren 10 teşebbüse para cezası uygulandığını bildiren Küle, üreticinin ürününü satacağı fiyatın şirketler arasındaki anlaşmalarla belirlenmesine izin verilmeyeceğini vurguladı.
6 büyük şirkete yönelik soruşturmada iki temel iddia inceleniyor
Yeni fındık sezonunun başlamasıyla birlikte eylül ayında sektör genelinde ön araştırma başlatıldığını belirten Küle, Karadeniz'in farklı bölgelerinde faaliyet gösteren şirketlerde yerinde incelemeler gerçekleştirildiğini söyledi.
Elde edilen bilgi ve belgeler doğrultusunda, fındık alım-satım piyasasının önde gelen 6 teşebbüsü hakkında 22 Ekim'de soruşturma açıldığını açıklayan Küle, incelemenin iki temel konuya odaklandığını belirtti.
Bunlardan ilkinin, büyük alıcı ile yerel ve orta ölçekli alıcılar arasında fiyatları aşağı çekmeye yönelik olası bir koordinasyon olup olmadığı olduğunu ifade eden Küle, ikinci olarak ise piyasada rekabet etmesi gereken alıcıların kendi aralarında anlaşarak ortak fiyat belirleyip belirlemediğinin araştırıldığını kaydetti.
Soruşturmanın temel amacının, fındık fiyatlarının rekabeti kısıtlayan anlaşmalar yerine serbest piyasa koşulları içerisinde oluşmasını sağlamak olduğunu dile getirdi.
Yeni şirketler de soruşturmaya dahil edilebilir
Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, incelemelerin devam ettiğini ve üreticiyi mağdur eden rekabet ihlallerine karşı gerekli adımların atılacağını belirtti.
Fındık üreticilerinin haklarının korunması için kurumun sahip olduğu tüm yasal yetkilerin kullanılacağını vurgulayan Küle, devam eden araştırmalarda rekabet kurallarını ihlal ettiği değerlendirilen başka teşebbüslerin tespit edilmesi halinde bunların da soruşturmaya dahil edileceğini bildirdi.
Kurumun sektördeki denetimlerini sürdüreceğini belirten Küle, üreticinin emeğinin karşılığını alabilmesi ve fındık piyasasında adil rekabet ortamının korunması için çalışmaların devam edeceğini ifade etti.
