Dünyanın üç öğün protein ihtiyacını karşılayan Türkiye su ürünleri ve hayvansal mamuller sektörü, 2025 yılında ihracatını yüzde 5 artırarak 3 milyar 862 milyon dolardan 4 milyar 46 milyon dolara yükseltti. Böylece sektör, ihracatta 4 milyar dolar eşiğini aşmayı başardı.
Türkiye Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçı Birlikleri Sektör Kurulu Başkanı Sinan Kızıltan, 2015 yılında 1 milyar 184 milyon dolar olan sektör ihracatının, 10 yıllık dönemde yüzde 123 artışla 4 milyar 46 milyon dolara ulaştığını belirterek, sektörün Türkiye’nin ihracatında yıldız alanlardan biri haline geldiğini söyledi.
İhracatta en büyük payı yüzde 55 ile su ürünleri aldı
Sektör ihracatında en büyük payın 2 milyar 243 milyon dolarla su ürünlerine ait olduğunu ifade eden Kızıltan, su ürünlerinin toplam ihracat içindeki payının yüzde 55 olarak gerçekleştiğini aktardı. Kota ve ihracat kısıtlamalarına rağmen kanatlı ve yumurta sektörü 1 milyar 120 milyon dolarlık ihracatla 2024 yılındaki seviyesini korudu.
Kanatlı eti ihracatı 2025 yılında yüzde 8 artarak 671 milyon dolardan 723 milyon dolara yükseldi. Yumurta ihracatı ise ihracata getirilen fon nedeniyle yüzde 14 gerileyerek 463 milyon dolardan 397 milyon dolara düştü.
Süt ve süt ürünleri ihracatında çift haneli büyüme sağlandı
Süt ve süt ürünleri sektörü ihracatını yüzde 13 artırarak 363 milyon dolardan 409 milyon dolara çıkardı. Süt tozu ihracatı ise yüzde 60’lık artışla 47,4 milyon dolardan 78 milyon dolara yükselerek sektörün lokomotif kalemlerinden biri oldu. Dünya bal üretiminde ikinci sırada yer alan Türkiye, 2025 yılında 33,5 milyon dolarlık bal ihracatı gerçekleştirdi.
Sinan Kızıltan, sektörün 2026 yılı ihracat hedefinin 4,3 milyar dolar olduğunu açıklayarak, önümüzdeki dönemde katma değerli ihracat, sürdürülebilirlik ve izlenebilirlik uyumu, etkin maliyet yönetimi, pazar çeşitlendirmesi ve risk yönetiminin öncelikli başlıklar olacağını vurguladı.
UR-GE ve Turquality projeleri ihracatın sürdürülebilir büyümesini destekleyecek.
UR-GE projeleri, Turkish Seafood Turquality Projesi, yurt dışı fuar katılımları ve uluslararası kuruluşlarda üstlenilen aktif rollerin ihracatın kalıcı şekilde büyümesine katkı sağlayacağını ifade eden Kızıltan, 2027 yılı sonunda su ürünleri ihracatında 2,5 milyar dolar hedeflediklerini söyledi. İşlenmiş, paketli ve markalı ürünlerin payının artırılmasının ihracat gelirlerini güçlendireceğini dile getirdi.
Sürdürülebilir üretim ve maliyet yönetimi artık zorunluluk haline geldi.
AB başta olmak üzere birçok pazarda uyum gerekliliklerinin arttığına dikkat çeken Kızıltan, sürdürülebilir üretim modellerinin artık bir tercih değil zorunluluk olduğunu belirtti. Yem, enerji ve lojistik maliyetlerinde verimlilik sağlayan uygulamalar ile ölçek ekonomilerinin öneminin daha da artacağını kaydetti.
Levrek ihracatta zirvedeki yerini korudu
2025 yılında su ürünleri ihracatında lider ürün levrek oldu. 2024’te 570 milyon dolar olan levrek ihracatı, yüzde 17 artışla 666 milyon dolara ulaştı. Çipura ise yüzde 15 artışla 507 milyon dolardan 585 milyon dolara yükseldi.
Son 10 yılda Türk su ürünleri sektörünün dünya sofralarına kazandırdığı Türk somonu ihracatı, 2025 yılında yüzde 14 artarak 458 milyon dolardan 521 milyon dolara çıktı. Diğer su ürünleri ihracatı 193 milyon dolar, orkinos ihracatı 123 milyon dolar, alabalık ihracatı 122 milyon dolar ve kaya levreği ihracatı 32,7 milyon dolar olarak gerçekleşti.
Sektör ihracatının yüzde 45’i Ege Bölgesi’nden yapıldı
Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği, 2025 yılında ihracatını yüzde 7 artırarak 1 milyar 724 milyon dolardan 1 milyar 840 milyon dolara yükseltti. Ege Bölgesi, sektör ihracatının yüzde 45’ini tek başına gerçekleştirerek liderliğini pekiştirdi.
Türkiye’nin su ürünleri ihracatında Rusya Federasyonu 466 milyon dolarla ilk sırada yer aldı. İtalya 280 milyon dolar ile ikinci olurken, Hollanda’ya ihracat yüzde 35 artışla 229 milyon dolara ulaştı. Yunanistan, İngiltere, Japonya, ABD, Almanya, Güney Kore ve Fransa diğer önemli pazarlar arasında yer aldı.
Kanatlı eti ihracatında Irak 306 milyon dolarla açık ara ilk sırada yer alırken, Suriye yüzde 557’lik artışla 92 milyon dolara ulaştı. Süt ürünleri ihracatında da Irak 69 milyon dolarla lider oldu. Yumurta ihracatında ilk üç ülke Irak, Rusya Federasyonu ve Birleşik Arap Emirlikleri olarak sıralandı.
Bal ihracatında ABD 11,3 milyon dolarla ilk sırada yer alırken, Almanya 5,4 milyon dolar ve İngiltere 3 milyon dolarla ABD’yi takip etti.
