İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından açıklanan Türkiye İmalat PMI verileri, imalat sanayisinde zorlu faaliyet koşullarının haziran ayında da sürdüğünü ortaya koydu. Mayıs ayında 49,8 olarak ölçülen manşet PMI, haziran ayında 47,1 seviyesine gerileyerek eşik değer olan 50’nin altında kalmayı sürdürdü. Böylece imalat sektöründeki yavaşlama eğilimi üst üste 27’nci aya ulaştı.
Ekonomik büyümenin öncü göstergeleri arasında yer alan endekse göre, mayıs ayında sınırlı toparlanma gösteren üretim haziran ayında yeniden daraldı. Firmalar, üretimdeki yavaşlamanın başlıca nedenleri arasında Orta Doğu’daki savaşın oluşturduğu belirsizlik, yeni siparişlerdeki zayıf görünüm ve maliyet baskılarının devam etmesini gösterdi.
Yeni Siparişler ve İhracat Talebi Yeniden Geriledi
Haziran ayında toplam yeni siparişlerde belirgin bir düşüş yaşanırken, mayıs ayında artış kaydeden yeni ihracat siparişleri de yeniden gerileme eğilimine girdi. Siparişlerdeki zayıflama, satın alma faaliyetlerini de olumsuz etkiledi. Firmalar, üretim planlarını aşağı yönlü revize ederken istihdamda da azaltıma gitmeyi sürdürdü.
Öte yandan girdi maliyetlerindeki enflasyon, nisan ayında ulaştığı yüksek seviyelerin ardından gerilemeye devam ederek Kasım 2025’ten bu yana en düşük düzeye indi. Buna rağmen petrol ve diğer ham madde fiyatlarının Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmeler nedeniyle yükselmesi, maliyet baskısının tamamen ortadan kalkmasını engelledi. Nihai ürün fiyatlarındaki artış hızı ise yılın en düşük seviyesine geriledi.
Bölgedeki jeopolitik gelişmeler ham madde tedarik zincirlerini de etkilemeye devam etti. Tedarikçilerin teslim süreleri uzamayı sürdürse de bu bozulmanın şubat ayından bu yana en sınırlı düzeyde gerçekleştiği görüldü. Talepteki zayıflık nedeniyle firmalar hem girdi stoklarını hem de nihai ürün stoklarını azaltmaya devam etti.
Andrew Harker: “Haziranda Yeniden Zayıflama Gözlendi”
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, haziran ayı sonuçlarını değerlendirirken mayıs ayında görülen olumlu sinyallerin kalıcı olmadığını belirtti.
Harker, Türk imalat sanayisinin haziran ayında yeniden ivme kaybettiğini ifade ederek, yeni siparişlerdeki zayıf görünümün üretimdeki gerilemeyi hızlandırdığını söyledi. Firmaların karşı karşıya kaldığı en önemli risk unsurunun Orta Doğu’daki savaş olmaya devam ettiğini vurgulayan Harker, son dönemde çatışmalara ilişkin olumlu gelişmelerin devam etmesi halinde önümüzdeki aylarda faaliyet koşullarında iyileşme görülebileceğini dile getirdi.
Sektörel PMI: Üretim Sadece İki Sektörde Artış Gösterdi
İstanbul Sanayi Odası Türkiye Sektörel PMI raporu da imalat sanayisinin genelinde zayıf görünümün sürdüğünü ortaya koydu. Haziran ayında takip edilen 10 sektörün yalnızca ikisinde üretim artışı gerçekleşti.
Kimyasal, plastik ve kauçuk ürünleri ile kara ve deniz taşıtları sektörleri yeniden büyüme bölgesine geçerken, giyim ve deri ürünleri sektöründe iki aylık üretim artışı sona erdi. En sert daralma ise Temmuz 2025’ten bu yana en güçlü üretim kaybının yaşandığı gıda ürünleri sektöründe görüldü.
Yeni siparişlerde büyüme kaydeden tek sektör kimyasal, plastik ve kauçuk ürünleri oldu. Sektör, son beş ayın ardından ilk kez sipariş artışı yaşarken, en sert sipariş daralması tekstil sektöründe gerçekleşti. Yeni ihracat siparişlerinde ise kimyasal, plastik ve kauçuk ürünlerinin yanı sıra giyim ve deri ürünleri de artış gösteren sektörler arasında yer aldı.
Enflasyon Baskısı Hafifledi, İstihdamdaki Zayıflık Sürdü
Haziran ayında girdi maliyetlerindeki artış, kara ve deniz taşıtları sektörü dışında tüm sektörlerde hız kesti. En yüksek maliyet artışı elektrikli ve elektronik ürünler sektöründe yaşanırken, en düşük artış makine ve metal ürünlerinde kaydedildi.
Benzer şekilde nihai ürün fiyatlarındaki yükseliş de sektörlerin büyük bölümünde yavaşladı. Elektrikli ve elektronik ürünler fiyat artışlarının en yüksek olduğu sektör olurken, en sınırlı fiyat artışı giyim ve deri ürünlerinde gerçekleşti.
Elektrikli ve elektronik ürünler sektörü aynı zamanda tedarikçi teslim sürelerinin en fazla uzadığı sektör olarak öne çıktı. Buna karşılık giyim ve deri ürünleri ile ağaç ve kâğıt ürünleri sektörlerinde teslimat süreleri kısaldı. Özellikle ağaç ve kâğıt ürünleri sektöründe tedarikçi performansı, anketin uygulanmaya başlandığı Ocak 2016’dan bu yana en güçlü iyileşmesini gösterdi.
Talep koşullarındaki zayıflığın etkisiyle istihdam piyasasında da daralma devam etti. Haziran ayında takip edilen 10 sektörün yalnızca üçünde çalışan sayısı artarken, sektörlerin büyük bölümünde istihdam azalmayı sürdürdü. Bu tablo, imalat sanayisinde faaliyet koşullarının yılın ikinci yarısına girilirken de kırılganlığını koruduğunu ortaya koydu.