Küresel risklerin derinleştiği ve yapay zekâ odaklı üretim modellerinin hız kazandığı yeni dönemde makine sektörü köklü bir dönüşüm sürecine girdi. Türkiye Makine Federasyonu (MAKFED), sürdürülebilir rekabet gücünün ancak ileri teknoloji yatırımları, otomasyon uygulamaları ve güçlü sanayi politikalarıyla mümkün olabileceğine dikkat çekiyor. Hannover Fairs Turkey tarafından 10–13 Haziran 2026 tarihlerinde düzenlenecek WIN EURASIA 2026 ise bu dönüşümün yönünü belirleyen temel platform olarak öne çıkıyor.
2026 yılı, makine sektörü açısından küresel belirsizliklerin arttığı ve yapay zekâ temelli üretim anlayışının hızla yaygınlaştığı bir dönemin başlangıcını temsil ediyor. Çok kutuplu dünya düzeni, ticaret savaşları, yükselen korumacılık eğilimleri, Çin’in artan rekabet gücü ve hem yeşil hem de dijital eksende ilerleyen ikiz dönüşüm, küresel rekabet dinamiklerini yeniden şekillendiriyor. Bu yeni konjonktürde yalnızca maliyet avantajına dayalı üretim anlayışı yeterli olmazken; teknoloji kapasitesi, inovasyon ve stratejik konumlanma belirleyici unsurlar haline geliyor.
Türkiye’de ertelenen yatırımların 2026 itibarıyla yeniden devreye alınmasıyla birlikte verimlilik, kalite ve enerji yönetimine odaklanan çözümlerin daha fazla önem kazanması bekleniyor. Bu gelişme, Türk makine sektörünün küresel üretim ağlarında daha güçlü bir konuma yükselmesi açısından önemli bir fırsat sunuyor. MAKFED Genel Sekreteri Zühtü Bakır, 2024–2025 döneminin küresel risklerin keskinleştiği ancak sektöre önemli dersler kazandırdığı bir süreç olduğunu belirterek, rekabet koşullarının radikal biçimde değiştiğine işaret etti. Bakır, “Yeni dönemde rekabeti belirleyen başlıklar netleşti: çok kutuplu dünya düzeni, yapay zekâ destekli dönüşüm, yeni güç bloklarının ortaya çıkışı, ticaret savaşları, artan korumacılık ve ikiz dönüşüm. Bu başlıklar küresel üretim haritasını yeniden şekillendiriyor” ifadelerini kullandı.
Bu dönüşümün en somut şekilde gözlemlenebileceği platform ise WIN EURASIA 2026 olacak. 32’nci kez İstanbul Fuar Merkezi’nde kapılarını açacak fuar, otomasyon, robotik, dijitalleşme ve yapay zekâ çözümlerini tek çatı altında buluşturarak endüstriyel dönüşümün merkez üssü konumuna yerleşiyor. WIN EURASIA, makine ve imalat sanayii için teknoloji temelli stratejik kararların şekillendiği önemli bir buluşma noktası olarak konumlanıyor.
Çin rekabeti hızla derinleşiyor
Savunma sanayilerindeki yükselişin sanayileşme hedefi olan ülkeler için yeni fırsatlar sunduğunu belirten Zühtü Bakır, ticaret kısıtlamaları ve gümrük vergilerinin ise küresel tedarik zincirlerini hızla yeniden yapılandırdığını ifade etti. Çin’in özellikle orta-yüksek teknoloji segmentindeki yükselişinin Türk makine üreticileri üzerindeki baskıyı artırdığını vurgulayan Bakır, “Çin’den Türkiye’ye yapılan makine ihracatının yüzde 13,9 artması, rekabet baskısının ne kadar hızlı güçlendiğini açıkça gösteriyor” dedi.
Enerji ve iş gücü maliyetlerindeki artışın işletmeleri daha verimli üretim modellerine yönelttiğini belirten Bakır, yapay zekâ tabanlı otomasyon sistemleri ve minimum insan müdahalesiyle çalışan “karanlık üretim” modellerinin artık bir tercih değil, zorunluluk haline geldiğini söyledi. “Karanlık üretim; hız, esneklik ve kalite açısından işletmelere kritik avantajlar sunuyor. Yapay zekâ destekli otomasyon artık rekabet gücünün temel belirleyicisi. Makine sektöründe dönüşümü ertelemek mümkün değil” diye konuştu.
İhracatta kilogram başına 8,1 dolar ile rekor
Sektörel veriler de dönüşüm ihtiyacını ortaya koyuyor. 2019’un son çeyreğinden itibaren aralıksız büyüyen makine ve teçhizat yatırımları, 2024 yılını yüzde 1,66 daralmayla tamamladı. 2025’in ilk çeyreğinde yüzde 2,5 gerileyen yatırımlar, yılın ilerleyen dönemlerinde yeniden toparlanma eğilimine girdi. 2015–2023 döneminde kümülatif olarak yüzde 78 büyüyen makine üretimi ise 2024’te imalat sanayinden negatif ayrışarak yüzde 8,5 küçüldü. 2025’in ilk 10 ayında daralma yüzde 5,9 seviyesinde devam etti.
İhracatta miktar bazlı düşüş yaşanmasına rağmen birim fiyatlardaki artış dikkat çekti ve kilogram başına ihracat değeri 8,1 dolarla rekor seviyeye ulaştı. Bu gelişme, 2025 yılında yüzde 1,9 artışla 28,7 milyar dolara çıkan makine ihracatında yeni bir rekoru beraberinde getirdi. Aynı dönemde makine ithalatı da yüzde 4 oranında artış gösterdi.
WIN EURASIA sektörün stratejik yönünü şekillendiriyor
Zühtü Bakır, makine sektörünün rekabet gücünü koruyabilmesi için yatırım ortamının güçlendirilmesi ve ithalata bağımlılığı azaltacak üretim stratejilerinin hayata geçirilmesinin kritik olduğunu belirtti. Avrupa Birliği ile tedarik zinciri entegrasyonunun, Sınırda Karbon Düzenlemesi ve “Made in Europe” gibi yeni uygulamalar karşısında daha da güçlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Bakır, Türkiye’nin kalıcı rekabet avantajı için stratejik teknolojilerde yerli üretim kapasitesinin sistematik biçimde desteklenmesinin şart olduğunu söyledi.
WIN EURASIA’nın sektörün geleceğe hazırlanmasında önemli bir kaldıraç görevi gördüğünü ifade eden Bakır, “WIN EURASIA, otomasyon, yapay zekâ ve yüksek teknoloji çözümlerinin üretime nasıl değer kattığını doğrudan sahada gösteren stratejik bir buluşma noktası. 2026’da sektörün dönüşüme daha planlı ve sonuç odaklı bir yaklaşımla katılacağını öngörüyoruz” dedi.
Endüstrinin geleceğini deneyim alanlarıyla görünür kılıyoruz
Hannover Fairs Turkey WIN EURASIA Proje Yöneticisi Sena Mengül ise fuarın vizyonunu şu sözlerle özetledi: “‘Otomasyonla Daha İleriye’ mottosuyla ilerlediğimiz 2026’da endüstriyel dönüşümün tüm katmanlarını görünür hale getireceğiz. Endüstriyel Yapay Zekâ Özel Alanı, Güç Aktarım Özel Alanı, Endüstriyel IoT Özel Alanı, Kaynak Uygulama Alanı ve 5G Arena gibi deneyim alanları sayesinde üretimde gerçek değer yaratan teknolojilerin sahadaki uygulamalarını yakından gözlemleme imkânı sunacağız.”
WIN EURASIA’yı şirketlerin doğru yatırımı doğru zamanda yapmalarına katkı sağlayan bir platform olarak tasarladıklarını belirten Mengül, fuarın yalnızca 2026’nın değil, Türkiye’nin üretim ve teknoloji yolculuğunun da önemli bir parçası olduğunu vurguladı. “WIN EURASIA, sanayicilere hem bugünün ihtiyaçlarını hem de yarının rekabet koşullarını aynı anda değerlendirebilecekleri bir perspektif sunuyor. Hedefimiz, işletmelerin dönüşüm kararlarını hızlandıracak somut ve etkili bir deneyim alanı oluşturmak” ifadelerini kullandı.