Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, sektörler bazında ihracat performansına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Gültepe, otomotiv sektörünün 3,1 milyar dolarlık ihracatla ocak ayında da ilk sıradaki yerini koruduğunu belirtti. Otomotivin ardından 2,3 milyar dolarla kimyevi maddeler, 1 milyar 342 milyon dolarla elektrik-elektronik sektörü geldi.
Jeopolitik gerilimler, artan korumacılık eğilimleri ve emek yoğun sektörlerde yaşanan rekabetçilik sorunlarına rağmen 2025 yılında yüzde 4,5 oranında artış gösteren ihracat, 2026 yılına düşüşle başladı. Türkiye’nin ocak ayı ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,9 azalarak 20,3 milyar dolar olarak gerçekleşti. Son 12 aylık ihracat tutarı ise 272,5 milyar dolar seviyesinde kaydedildi.
Ocak ayına ilişkin ihracat verileri, Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile TİM Başkanı Mustafa Gültepe tarafından Ankara’da düzenlenen toplantıyla kamuoyuyla paylaşıldı. Toplantıda konuşan TİM Başkanı Mustafa Gültepe, 2026 yılına hedeflenen şekilde bir başlangıç yapamadıklarını ifade etti. Paritenin ihracata 1,1 milyar dolarlık olumlu katkı sağlamasına rağmen ocak ayı rakamlarının beklentilerin altında kalmasının dikkat çekici olduğunu vurgulayan Gültepe, değerlendirmelerine şu sözlerle devam etti:
“Genel Ticaret Sistemi kayıtlarına göre ocak ayında 20,3 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirdik. Geçen yılın aynı ayına göre yüzde 3,9 oranında düşüş söz konusu. Son 12 aylık ihracatımız 272,5 milyar dolara ulaştı. Ocak ayında hizmet ihracatımızın ise yaklaşık 7,8 milyar dolar seviyesinde gerçekleşmesini bekliyoruz.”
Sektörel dağılıma da değinen Gültepe, otomotivin ardından kimyevi maddeler, elektrik-elektronik, hazır giyim ve çelik sektörlerinin öne çıktığını belirtti. Buna göre hazır giyim sektörü 1 milyar 341 milyon dolar, çelik sektörü ise 1 milyar 85 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Ocak ayında toplam 10 sektör ihracatını artırırken, 16 sektör yılı düşüşle açtı.
35 il ihracatını artırdı
İl bazında değerlendirildiğinde, TİM verilerine göre 35 ilin ihracatını artırdığına dikkat çeken Gültepe, en fazla ihracat yapan beş ilin sırasıyla İstanbul, Kocaeli, Bursa, Ankara ve İzmir olduğunu aktardı. Ocak ayında 964 firmanın ilk kez ihracat yaptığı bilgisini paylaşan Gültepe, birim ihracat değerinin ise 1,54 dolar olarak gerçekleştiğini söyledi.
Ülke bazında ihracat performansına da değinen Gültepe, Almanya, ABD, Birleşik Krallık, İtalya ve Irak’ın en fazla ihracat yapılan ülkeler olduğunu ifade etti. Ocak ayında toplam 112 ülke ve bölgeye yapılan ihracatta artış kaydedilirken, 107 ülke ve bölgede ise düşüş yaşandı.
AB’NİN MERCOSUR VE HİNDİSTAN STA’LARI İHRACATIMIZA OLUMSUZ YANSIR
Mustafa Gültepe, 2026’ya 282 milyar dolarlık mal, 128 milyar dolarlık hizmet ihracatı olmak üzere
410 milyar dolarlık bir hedefle başladıklarını hatırlattı. Hedefe ulaşmak için mal ihracatını 9 milyar dolar, hizmet ihracatını ise 6 milyar dolar artırmak gerektiğini belirten Gültepe, şunları söyledi: “Oysa bizim orta ve uzun vadeli hedeflerimiz için daha fazlasını yapabilmemiz gerekiyor. Ancak son üç yılı çok sınırlı artışlarla tamamlayabildik. Dahası ihracatçıların yükü giderek ağırlaşıyor. Çünkü işçilikten enerjiye, hammaddeden işletme giderlerine kadar maliyetler artmaya devam ediyor. Küresel arenada da işler yolunda gitmiyor. Jeopolitik riskler artıyor, korumacılık duvarları örülüyor, pazara giriş şartları ağırlaşıyor. En büyük pazarımız Avrupa Birliği (AB), ticarette yeni ortaklıkların temellerini atıyor. AB önce Güney Ortak Pazarı (MERCOSUR) üyesi Güney Amerika ülkeleriyle Serbest Ticaret Anlaşması (STA) imzaladı. Hemen sonrasında Hindistan’la STA yaptı. Bu iki anlaşmanın orta ve uzun vadede bize mutlaka olumsuz yansımaları olacak. Sadece Avrupa’da pazar kaybetmekle kalmayacağız. Hindistan ve Güney Amerika menşeli ürünlerin AB üzerinden Türkiye’ye gümrüksüz girişinin önü açılacak. Özellikle hazır giyim, otomotiv, mücevher, iklimlendirme, deri ve makine gibi sektörlerimiz olumsuz etkilenecek.
Dolayısıyla bizim de bir şeyler yapmamız gerekiyor. Gümrük Birliği’nin güncellenmesi dâhil benzer iş birlikleri için girişimlerimizi hızlandırmalıyız.”
UZAK-YAKIN DEMEDEN PAZAR ARAYIŞIMIZA DEVAM EDİYORUZ
Mustafa Gültepe, TİM olarak bir yandan gelişmeleri yakından takip ederken diğer taraftan uzak-yakın demeden pazar arayışını sürdürdüklerini vurguladı. 2026 için kapsamlı bir ticaret heyeti programı hazırladıklarını hatırlatan Gültepe, “Bu yıl gelişmiş pazarlarda, yeni nesil TİM Vizyon Heyetleri dönemini başlattık. Programlarımızı sadece B2B görüşmelerle sınırlı tutmayıp, sektörel panellerde pazarın en önemli oyuncularını bir araya getireceğiz. Firmalarımızı geleneksel pazarlarımızın yanı sıra stratejik ve yeni pazarlarda alıcılarla buluşturacağız. Ocak ayında Etiyopya’ya ticaret heyetimizi gerçekleştirdik.
Bu ay Fas, Tanzanya, Azerbaycan ve Almanya’da heyet programlarımız var. Yeni müşteri arayışındaki firmalarımıza bu programları takip etmelerini ve heyetlerde yer almalarını öneriyorum.” dedi.