Birleşmiş Milletler Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı ve Sıfır Atık Vakfı Onursal Başkanı Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi’nin himayelerinde Sıfır Atık Vakfı tarafından düzenlenen Sıfır Atık Forumu, İstanbul’da yoğun uluslararası katılımla başladı.
Dünyanın farklı bölgelerinden devlet temsilcilerini, uluslararası kuruluşları, iş dünyasını, akademisyenleri ve sivil toplum kuruluşlarını bir araya getiren Forum’un açılışında konuşan Emine Erdoğan Hanımefendi, Sıfır Atık Forumu’nu insanlığın ortak bir ideal etrafında buluştuğu tarihi bir platform olarak değerlendirdiklerini ifade ederek, “Bu güçlü uluslararası katılımın Sayın Cumhurbaşkanımızın ‘Dünya beşten büyüktür çünkü insanlık beşten büyüktür.’ mesajının somut bir tezahürü olduğunu düşünüyorum.” dedi.
183 ülkeden katılımcının yer aldığı forumda konuşan Erdoğan, İstanbul’un medeniyetlerin kesiştiği, insanlığın ortak hafızasını taşıyan ve dünyanın en uzun süre başkentlik yapmış şehirlerinden biri olduğuna dikkat çekerek, organizasyonda 183 ülkeden temsilci, 500’ü aşkın kurum ve kuruluş ile 5 binden fazla katılımcının yer aldığını belirtti.
“İstanbul Kültürleri Bir Kez Daha Buluşturdu”
İstanbul’un bir kez daha farklı kültürleri bir araya getirdiğini vurgulayan Emine Erdoğan, forumun insanlık adına ortak bir idealin etrafında kenetlenmenin güçlü bir göstergesi olduğunu söyledi.
Erdoğan, “Tam da bu nedenle bu forumu insanlık ailesinin ortak bir ideal etrafında kenetlendiği tarihi bir buluşma olarak görüyoruz. Bu güçlü uluslararası katılımın Sayın Cumhurbaşkanımızın ‘Dünya beşten büyüktür çünkü insanlık beşten büyüktür.’ mesajının somut bir tezahürü olduğunu düşünüyorum.” ifadelerini kullandı.
Katılımcılara teşekkür eden Erdoğan, forumun ortak geleceğe yönelik yeni başlangıçlara vesile olmasını temenni etti.
Sıfır Atık Vizyonu: Küresel Bir Dönüşüm Çağrısı
Konuşmasında Sıfır Atık Vakfı’nın çalışmalarına da değinen Erdoğan, vakfın uluslararası ölçekte önemli bir çevre platformu haline geldiğini belirterek destek veren tüm kurumlara teşekkür etti.
Pasifik Okyanusu’nda oluşan ve 1,6 milyon kilometrekarelik alana yayılan plastik atık birikimine dikkat çeken Erdoğan, bunun insanlığın tüketim alışkanlıklarının ulaştığı boyutu gözler önüne serdiğini ifade etti. Günlük yaklaşık 2 bin çöp kamyonuna eş değer plastik atığın okyanuslara karıştığını hatırlatan Erdoğan, mikroplastiklerin dünyanın en uzak noktalarına kadar ulaştığını vurguladı.
“İsraf ve Tüketim Kültürü Küresel Bir Sorun”
Erdoğan, günümüz dünyasında üretimin ve tüketimin artmasına rağmen ciddi bir adaletsizlik ve israf düzeninin oluştuğunu belirterek, çöp depolama alanlarının dahi büyük bir tüketim kültürünün yansıması olduğunu ifade etti.
“Bugün çöp depolama alanlarına bakarsanız birkaç nesli giydirmeye yetecek giysilerle, planlı eskitmeye kurban edilmiş eşyalarla, yalnızca şeklini beğenmediğimiz için ayıkladığımız yiyeceklerle dolu olduğunu görürsünüz.” diyen Erdoğan, buna karşın milyonlarca insanın temel ihtiyaçlara erişemediğini söyledi.
Sıfır Atık: “İnsanın Öze Dönüş Yolculuğu”
Sıfır atığı insanlığın yeniden özüne dönüşünü ifade eden bir yaklaşım olarak tanımlayan Emine Erdoğan, bu vizyonun yalnızca çevresel değil aynı zamanda insani bir dönüşüm içerdiğini belirtti. 2017 yılında başlatılan Sıfır Atık Hareketi’nin bugün küresel bir modele dönüştüğünü ifade eden Erdoğan, Sıfır Atık Vakfı’nın bu süreci uluslararası düzeyde güçlendirdiğini söyledi.
COP31 Süreci ve İklim Mücadelesinde Sıfır Atık Vurgusu
Bu yılki forumun Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 İklim Zirvesi süreciyle aynı döneme denk gelmesinin önemli bir fırsat olduğuna dikkat çeken Erdoğan, sıfır atığın iklim mücadelesinde bütüncül bir yaklaşım sunduğunu ifade etti.
Erdoğan, “Zirve öncesinde sıfır atığı bir iklim eylemi olarak teklif ediyoruz.” diyerek, forumun küresel iklim politikalarına katkı sağlayacağını vurguladı.
Gıda israfına da değinen Erdoğan, dünyada her yıl milyarlarca ton gıdanın israf edildiğini, buna karşın milyonlarca insanın açlıkla mücadele ettiğini hatırlattı.
Gıda İsrafı ve Küresel Adaletsizlik
Erdoğan, gıda israfının yalnızca ekonomik değil aynı zamanda insani bir kriz olduğunu belirterek, gıda üretiminin önemli bir kısmının kayıplarla sonuçlandığını söyledi. 5 yaşını göremeden hayatını kaybeden çocukların önemli bir bölümünün açlıktan öldüğünü ifade eden Erdoğan, “Bomboş tabaklar ve sönen umutlar çok ağır bir vicdan yüküdür.” dedi. Gıda israfının yaklaşık yüzde 60’ının evlerde gerçekleştiğini vurgulayan Erdoğan, Türkiye’nin bu alanda önemli kampanyalar yürüttüğünü ve uluslararası ölçekte örnek uygulamalara imza attığını kaydetti.
Küresel İş Birliği ve Ortak Sorumluluk Çağrısı
Erdoğan, iklim değişikliğiyle mücadelenin ancak küresel iş birliğiyle mümkün olabileceğini belirterek, güçlü ülkelerin daha fazla sorumluluk üstlenmesi gerektiğini ifade etti.
“Yükü en ağır olanların ön safta yer almadığı bir dayanışma eksik kalır.” sözleriyle adil bir küresel sorumluluk çağrısı yaptı.
Sıfır Atık Vakfı’ndan Küresel Vizyon
Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, konuşmasında iklim değişikliği ve kaynak krizlerinin küresel ölçekte ortak bir mücadele gerektirdiğini söyledi. Ağırbaş, çevre sorunlarının artık yalnızca çevresel değil; ekonomik, toplumsal ve vicdani bir mesele haline geldiğini vurguladı.
“Sıfır Atık, üretimden tüketime kadar yaşam biçimimizi yeniden şekillendiren stratejik bir dönüşüm modelidir.” ifadelerini kullandı. Ağırbaş, Sıfır Atık Forumu’nun kalıcı bir uluslararası platforma dönüşmesinin hedeflendiğini belirterek yeni vizyon belgelerinin kamuoyuyla paylaşılacağını açıkladı. Gıda israfı, enerji verimliliği, döngüsel ekonomi ve çevresel farkındalık alanlarında yeni ulusal ve uluslararası projelerin hayata geçirileceğini söyledi.
Birleşmiş Milletler Habitat Genel Sekreter Yardımcısı Anaclaudia Rossbach ise forumun önemine dikkat çekerek, sıfır atığın şehir planlaması ve ekonomik kalkınma açısından kritik bir araç olduğunu ifade etti. Rossbach, güçlü politika ve uygulamalarla sıfır atığın iklim dayanıklılığını artıracak en önemli araçlardan biri haline geleceğini belirtti.
İstanbul Deklarasyonu Hazırlanacak
Üç gün sürecek forum kapsamında bakanlar, eski devlet başkanları, uluslararası kuruluş temsilcileri, akademisyenler ve gençlik temsilcileri çeşitli oturumlarda bir araya gelecek. Forum sonunda yayımlanacak İstanbul Deklarasyonu ile sıfır atık alanında uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesi ve ortak hedeflerin belirlenmesi amaçlanıyor.
Küresel Katılım ve Program Akışı
Foruma; Ürdün Prensesi Dana Firas, Zimbabve ve Burundi first ladyleri, eski devlet başkanları, Birleşmiş Milletler temsilcileri ile çok sayıda ülkenin bakanları ve uluslararası kuruluş temsilcileri katıldı. Emine Erdoğan Hanımefendi, açılışın ardından üst düzey konuklarla birlikte sergi alanını gezdi ve festival alanında vatandaşlarla bir araya geldi.
Sıfır Atık Hareketi, İstanbul’dan dünyaya yayılan güçlü bir vizyonla sürdürülebilir, adil ve yaşanabilir bir gelecek için küresel ölçekte yol göstermeye devam ediyor.